Ҳуқуқ ва вазифаҳои иштирокдорони раванди таълим дар мувозинати якдигар қарор доранд. Иштирокдорони раванди таълимро метавон ба се гурӯҳ тақсим намуд: хонандагону донишҷӯён, омӯзгорону мураббиён ва волидон.
Тарбиягирандагон, хонандагон ва донишҷӯён дар ҳамаи муассисаҳои таълимӣ чунин ҳуқуқҳо доранд: дастрасӣ ба таълим, андӯхтани дониш ва малакаҳои зарурӣ; интихоби шакл, муҳлати таҳсил, ихтисос, барномаҳои инфиродии машғулиятҳои берун аз синфӣ, аз заминаҳои истеҳсолӣ, илмӣ, фарҳангӣ, варзишӣ ва маишӣ ройгон ё ба таври имтиёзнок истифода кунанд; бо сабабҳои асоснок таҳсилро дар муассисаҳои таълимию тарбиявӣ қатъ кунанд, мувофиқи ихтисоси гирифтаашон таҳсилро давом диҳанд; худро аз амалҳои кормандони маъмурӣ, педагогӣ ва дигар кормандон, ки шаъну эътибор, нуфуз ва эҳтиромро паст мезананд, ҳифз намоянд.
Дар баробари ҳуқуқҳо хонандагону донишҷӯён вазифаҳои зерин доранд: таълимгирандагон бояд қоидаҳои муассисаи таълимӣ ва низомҳои педагогиро риоя кунанд, ба дарсҳо диққати ҷиддӣ диҳанд, дар фаъолиятҳои дарсӣ ва ғайридарсӣ фаъолона иштирок кунанд, вазифаҳои хонагӣ, лоиҳаҳо ва амалҳои таълимиро дуруст ва сари вақт иҷро намоянд.
Ҳуқуқ ва вазифаҳои мураббиён ва омӯзгорон инҳоянд: ҳифзи шаъну эътибори касбии худ, таъмин кардани шароити зарурӣ барои фаъолияти касбӣ, такмили ихтисос, пеш бурдани таҷрибаи пешқадами худ, интихоби озодонаи шакл ва усулҳои таълими муваффақона, рухсатиҳои илмӣ, иҷтимоӣ ва ғайра, иштирок дар идоракунии муассисаҳои таълимӣ. Омӯзгорон метавонанд аз усулҳои таълимии гуногун барои беҳтар кардани раванди таълим истифода баранд.
Омӯзгорон вазифадоранд, ки хонандагон, тарбиягирандагон ва донишҷӯёнро баҳри аз бар кардан ва иҷро намудани барномаҳои таълимӣ ва илмӣ таъмин кунанд, хонандагонро тибқи Консепсияи миллии тарбия дар Ҷумҳурии Тоҷикистон дар руҳияи эҳтироми падару модар, калонсолон, ҳамсолон, риояи қоидаҳои муассисаҳои таълимӣ тарбия намоянд, онҳоро аз амалҳои зӯроваронаи ҷисмонӣ ҳимоя кунанд, сатҳи маърифатнокии худро такмил дода, ба дараҷаҳои баланди касбӣ ноил гарданд. Ҳамзамон омӯзгорон вазифадоранд, ки барои таълим додан, кумак кардан ва роҳнамоӣ намудани донишҷӯён масъул бошанд.
Ҳуқуқҳои волидайн ва шахсоне, ки онҳоро иваз мекунанд: барои фарзандони ноболиғи худ интихоб кардани муассисаҳои таълимию тарбиявӣ, шакли таҳсил, иштирок кардан дар корҳои мақомоти худидоракунии муассисаи таълимӣ; муроҷиат кардан ба мақомоти давлатии идоракунии маориф ва муассисаҳои таълимӣ оид ба масъалаҳои таълим ва тарбия; ҳимоя кардани манфиатҳои кӯдакон вобаста ба таълим ва тарбия; тарбия кардани кӯдакон дар руҳияи инсондӯстдорӣ, меҳнатдӯстӣ, накукорӣ, раҳму шафқат, эҳтироми аъзои оила ва дигарон. Волидон вазифадоранд, ки фарзандонашонро дастгирӣ ва раҳнамоӣ кунанд, то ки онҳо ба таври беҳтарин дар таълим ҷалб шаванд. Волидон бояд бо муассисаҳои таълимӣ ҳамкорӣ намуда, дар рушду нумуи фарзандонашон саҳмгузор бошанд, ҳамзамон дар маҷлисҳои омӯзгорӣ иштироки фаъол дошта бошанд.
Ҳамаи иштирокдорони раванди таълим бо ҳамкории мутақобила ва эҳтиром ба якдигар метавонанд муҳити таълимии самарабахш ва муваффақро ташкил намоянд.
САВОЛ ВА СУПОРИШҲО:
Реклама
